Tamamlandığında iki komşunun ticaretini hızlandırması beklenen köprü, Kuzey Kore tarafındaki eksikler nedeniyle 12 yıl boyunca kullanılamadı. Pekin'den gelen yeni karar, yalnızca ulaşımı değil bölgedeki ekonomik ilişkileri de ilgilendiriyor.
Çin'in resmî haber ajansı Şinhua'nın 14 Ekim'de yayımladığı duyuruya göre Çin ile Kuzey Kore, Yalu Nehri üzerindeki yeni sınır köprüsünü 15 Ekim Perşembe günü resmen açacak.
İki ülkenin ortak açılış töreni düzenlemesi planlanıyor. Köprü, Çin'in Liaoning eyaletindeki Dandong kenti ile Kuzey Kore'nin Sinuiju kentini birbirine bağlıyor.
Açılış kararı, Pekin ile Pyongyang arasında son dönemde hızlanan ekonomik ve diplomatik yakınlaşmanın yeni bir adımı olarak değerlendiriliyor. Ancak sınır kapısından düzenli ticari geçişlerin hangi hızda başlayacağı henüz açıklanmadı.
Dört şeritli ve 3 bin 26 metre uzunluğundaki Yeni Yalu Nehri Köprüsü'nün inşaatı 2014 yılında tamamlandı. Çin, projeyi iki ülke arasındaki ticareti artırmak amacıyla finanse etti.
Ancak Kuzey Kore tarafında bağlantı yolları, gümrük tesisleri ve sınır kontrol altyapısı tamamlanamadı.
Pyongyang'ın nükleer silah programı nedeniyle uygulanan uluslararası yaptırımlar ve Çin ile yaşanan diplomatik gerilimler de projenin yıllarca beklemesinde etkili oldu.
Köprü, tamamlanmasının ardından uzun süre kullanılmadığı için uluslararası basında işlevsiz kalan büyük altyapı yatırımlarının örneklerinden biri haline gelmişti.
Köprünün açılışı, iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin yeniden güçlendiği bir döneme denk geliyor.
Çin'in resmî verilerine göre iki ülkenin toplam ticaret hacmi 2025 yılında yaklaşık 2,73 milyar dolara ulaştı. Bir önceki yıla göre yüzde 25 civarında artan ticaret, pandemi öncesindeki seviyelere yaklaştı.
Ülkenin Çin'den yaptığı ithalatta sanayi ürünleri, çeşitli hammaddeler, tekstil girdileri ve gıda ürünleri yer alıyor. Kuzey Kore'nin Çin'e ihracatı ise uluslararası yaptırımlar nedeniyle daha dar bir ürün grubunda yoğunlaşıyor.
Yeni köprü, özellikle kara yolu taşımacılığı ve sınırdaki mal aktarım süreçlerinde kapasite artışı sağlayabilir.
Dandong ile Sinuiju arasındaki ticaretin önemli bölümü uzun yıllardır Çin-Kore Dostluk Köprüsü üzerinden gerçekleştiriliyor.
1937 yılında inşa edilen eski köprü, demir yolu ve kara yolu taşımacılığı için kullanılıyor. Ancak dar kara yolu kapasitesi, araç geçişlerinde sınırlamalara yol açıyor.
Yeni köprünün devreye girmesiyle yük taşımacılığı için daha geniş bir güzergâh oluşacak. İki yakada kurulan yeni gümrük alanları da malların depolanması ve kontrol edilmesi için ilave kapasite sağlayacak.
Kuzey Kore ekonomisini uydu görüntüleri üzerinden izleyen araştırmacılar, eylül ayında yeni sınır tesislerinin büyük ölçüde tamamlandığını ve bölgede araç hareketliliğinin başladığını tespit etmişti.
Bununla birlikte yeni geçişin ilk aşamada hangi araç türlerine açılacağı ve günlük taşıma kapasitesi henüz kesinleşmedi.
Yeni köprünün açılması, Kuzey Kore'ye yönelik uluslararası ticaret yaptırımlarının kaldırıldığı anlamına gelmiyor.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin kararları uyarınca Kuzey Kore'nin kömür, demir ve bazı diğer ürünlerinin ihracatı ile belirli makine, araç ve enerji ürünlerinin ticareti üzerinde yasaklar ve kısıtlamalar bulunuyor.
Bu nedenle köprü, izin verilen malların taşınmasını kolaylaştırabilecek olsa da yaptırım kapsamındaki ürünlerin ticaretine otomatik olarak izin vermeyecek.
Açılışın ekonomik etkisini belirleyecek temel unsurlar, sınır kapısında uygulanacak gümrük prosedürleri, fiilî taşıma kapasitesi ve iki ülke arasındaki yasal ticaretin ne ölçüde büyüyeceği olacak.