Türkiye'de 2027-2029 döneminde hayata geçirilecek kamu yatırımlarında; ekonomik büyümeyi destekleyen, özel sektör yatırımlarının önünü açan, bölgelerin potansiyelini harekete geçiren, üretim ve istihdamı artıran projelere ağırlık verilecek.
2027-2029 dönemi Kamu Yatırım Programı Hazırlama Rehberi'nden derlenen bilgilere göre, özel sektör tarafından gerçekleştirilmesi mümkün olmayan ekonomik ve sosyal altyapı yatırımları öncelikli alanlar arasında yer alacak.
Özel sektörün üretim maliyetlerini düşürecek, yeni üretim kapasitesi oluşturacak ve üretimin yenilikçi ve rekabetçi yapıya kavuşmasını destekleyecek projeler de kamu yatırımlarında öne çıkacak.
Makroekonomik hedeflere katkı sağlayacak, sürdürülebilir büyümeyi destekleyecek, nitelikli insan gücü ve güçlü toplum hedeflerine hizmet edecek yatırımlara da öncelik tanınacak.
İmalat sanayisi ile bu sektörlerin beşeri ve fiziki altyapısını güçlendirecek AR-GE, dijitalleşme, insan kaynakları, lojistik, enerji ve eğitim gibi alanlara yönelik yatırımlar desteklenecek. Tarım ve gıda, turizm ve savunma sanayisi de öncelikli alanlar arasında bulunacak.
Kamu yatırım teklifleri hazırlanırken bölgeler arasındaki gelişmişlik farklarının azaltılması hedeflenecek. Yatırımların bölgesel dağılımında geçmiş yıllardaki yatırım tahsislerinin yanı sıra gelecek döneme ilişkin bölgesel politikalar göz önünde bulundurulacak.
Bölge ekonomilerinde öne çıkan sektörlerin daha yüksek katma değer üreten ve rekabet gücü yüksek yapılara dönüşmesini sağlayacak yatırımlara ağırlık verilecek.
Kurumlar, kamu yatırım programlarını hazırlarken ve proje stoklarında öncelik sıralaması yaparken genel, sektörel, bölgesel ve proje bazındaki kriterlerle birlikte alt sektörler için belirlenen öncelikleri de dikkate alacak.
Böylece kamu yatırımlarında ekonomik büyümeye, özel sektör yatırımlarına, bölgelerin gelişme kapasitesine, üretime, istihdama ve ülke refahına en yüksek katkıyı sağlayacak projelerin öne çıkarılması amaçlanıyor.
Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğünün yatırım programında bulunan büyük ölçekli projelerde, depolaması tamamlanan veya depolamasız olan, su iletim tesislerinin yapımı biten ya da devam eden ve cazibeyle sulama yapılabilecek projeler öncelikli olacak.
Hayvancılık alanında üretimi artıracak, hayvan hastalıklarıyla mücadeleyi güçlendirecek, sürü yönetimi ve biyogüvenlik tedbirlerini kapsayan altyapı ve araştırma projeleri ön planda tutulacak.
Bitkisel üretimin artırılmasına, bitki sağlığının korunmasına ve tarım bilgi sistemlerinin geliştirilmesine yönelik altyapı ve araştırma yatırımlarına da öncelik tanınacak.
Su kayıp ve kaçaklarının azaltılmasına yönelik yatırımlar öncelikli projeler arasında bulunacak. DSİ tarafından yürütülen içme suyu temini projelerinde, su kayıp oranı yüzde 50'nin altında bulunan ve nüfusu 50 binin üzerinde olan belediyeler öncelikli olacak.
Enerji sektörü ile imalat sanayisine girdi sağlayan üretim projeleri de yatırım programında önemli yer tutacak. Kömür, petrol, doğal gaz ve jeotermal kaynakların yanı sıra rezervi azalan ve arz güvenliği açısından kritik önem taşıyan madenlerin aranması ve üretilmesine yönelik yatırımlar önceliklendirilecek.
Madenlerin işlenerek ürüne dönüştürülmesini ve çıkarılan cevherlerin tüketici taleplerine uygun şekilde kalitesinin yükseltilmesini sağlayacak projelere de ağırlık verilecek.
Kamu yatırım programına dahil edilecek organize sanayi bölgesi projeleri belirlenirken ulusal ve bölgesel stratejiler dikkate alınacak. Projeler, illerin sanayi potansiyeli ve bütçe imkanları çerçevesinde değerlendirilecek.
Türkiye'nin enerji ihtiyacı projeksiyonuna uygun şekilde hazırlanan, Elektrik Piyasası Kanunu'ndaki esaslarla uyumlu, güvenilir ham madde kaynaklarına sahip ve yüksek ticari ve ekonomik fayda sağlayacak projelere öncelik tanınacak.
Başta nükleer ve yenilenebilir enerji olmak üzere yerli ve özgün enerji teknolojilerinin geliştirilmesini amaçlayan yatırımlar desteklenecek. Diğer projelerin hayata geçirilmesi için ön koşul niteliği taşıyan veya mevcut yatırımların kapasite ve verimliliğini artıracak projeler de öncelikli olacak.
Yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme entegrasyonunu sağlayacak iletim altyapısı yatırımları da bu kapsamda öne çıkacak.
Doğal gazda kaynak ve güzergah çeşitliliğini artıracak, arz stoklarının yeterli seviyeye çıkarılmasını sağlayacak ve denizlerde keşfedilen doğal gaz rezervlerinin ekonomiye kazandırılmasına hizmet edecek altyapı yatırımlarına öncelik verilecek.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yatırımlarda tek yapı ölçeğindeki çalışmalar yerine tarihi dokunun bütün olarak ele alındığı kentsel sit alanları, tarihi kent merkezleri ve tarihi çarşıları kapsayan projeler ön plana çıkarılacak.
Arkeolojik kazılar, yüzey araştırmaları ve kültür mirasının yeniden ihyasına yönelik bilimsel projelerde ise Türk-İslam dönemine ağırlık verilecek.
Güvenlik hizmetlerinde kurumlar arasındaki koordinasyonu ve güvenlik birimlerinin teknolojik kapasitesini güçlendirecek yatırımlar desteklenecek.
Önleyici ve koruyucu güvenlik hizmetlerinin etkinliğini, kalitesini ve kapasitesini yükseltecek projelerin yanı sıra sınır güvenliği, terör, uyuşturucu, kaçakçılık, organize suçlar, siber suçlar, yasa dışı ve düzensiz göçle mücadeleye yönelik yatırımlara öncelik tanınacak.
Toplumun huzur ve güvenliğine katkı sağlayacak projeler de yatırım programında öne çıkacak.
Yargı süreçlerinin hızlandırılması ve daha etkin hale getirilmesi ile vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılmasına yönelik yatırımlar gerçekleştirilecek.
Ceza ilamlarının infazının etkin biçimde yürütülebilmesi amacıyla Ceza İnfaz Kurumlarında ihtiyaç duyulan kapasite artışına yönelik yatırımlar da yapılacak.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen Katı Atık Programı kapsamındaki yatırımlar ile İLBANK'ın katı atık ve jeotermal merkezi ısıtma tesisi projelerine öncelik sağlanacak.
Belediyelerin dış krediyle gerçekleştireceği yatırımlarda itfaiye ve acil müdahale araçlarının alınması, doğal afetlerle mücadele ve kent güvenliğini artırmaya yönelik projeler ön planda tutulacak.
Mekansal planların şehirlerde yaşam kalitesini yükseltecek, ekonomik gelişmeyi destekleyecek, doğal çevreyi koruyacak ve tarih ile medeniyet perspektifini yansıtacak şekilde hazırlanmasına yönelik projeler hayata geçirilecek.
Bu alandaki yatırımlarda coğrafi bilgi stratejisi ve eylem planı ile akıllı kentler stratejisinde belirlenen öncelikler de dikkate alınacak.
Göç alanında veri sistemlerinin geliştirilmesine, göçmenlerin ve yurt dışında yaşayan vatandaşların ekonomik ve sosyal durumlarının belirlenmesine yönelik araştırma projeleri desteklenecek.
Düzensiz göçle mücadele kapsamında geri gönderme merkezleri ve sığınma evlerine yönelik yatırımlarda ise öncelikle devam eden projelerin tamamlanmasına odaklanılacak.